Ruszają testy polowe nowego systemu obrony dla śmigłowców

Śmigłowiec wielozadaniowy UH-60M Black Hawk z zamontowanym systemem CIRCM kołuje na lotnisku centrum testowego Redstone Arsenal w Alabamie. Fot./US Army

Pod koniec lipca armia Stanów Zjednoczonych rozpoczęła długo oczekiwane testy polowe systemu przeciwdziałania zagrożeniom w podczerwieni Northrop Grumman CIRCM (Common Infrared Countermeasures).

System zainstalowano w śmigłowcu UH-60M Black Hawk z batalionu śmigłowcowego 3-227th należącego do stacjonującej w Fort Hood w Teksasie 1. Dywizji Kawalerii. Program jest prowadzony w centrum testowym lotnictwa armii – Redstone Test Center (RTC) w Alabamie. Dotychczas wykonano osiem symulowanych misji dziennych i nocnych obejmujących takie aspekty działania śmigłowców wojskowych jak: desant, przeloty po zadanej trasie czy ewakuacja medyczna. Podczas testów UH-60M spędził w powietrzu ponad 40 godzin.

Czytaj także: Nowy śmigłowiec ratownictwa bojowego dla US Air Force

CIRCM zaprojektowano z myślą o ochronie śmigłowców przed przenośnymi przeciwlotniczymi zestawami rakietowymi (MANPADS – MAN-Portable Air-Defence System). Zestawy MANPADS uzbrojone są w pociski naprowadzane na podczerwień (np. system 9K38 Igła) lub za pomocą wiązki laserowej (np. system Starstreak). CIRCM to kierunkowy system obrony, który wykorzystuje wiązkę laserową do „oszukiwania” nadlatujących pocisków MANPADS wskazując im fałszywy cel. CIRCM składa się m.in. z dwóch obrotowych głowic śledząco-celujących, dwóch kwantowych laserów kaskadowych (QCL – Quantum Cascade Laser) oraz komputera sterującego.

Komponenty systemu przeciwdziałania zagrożeniom w podczerwieni CIRCM. Fot./ Northrop Grumman

CIRCM jest sprzężony z montowanym w śmigłowcach armii tzw. wspólnym systemem ostrzegającym o zbliżających się pociskach – AN/AAR-57 CMWS (Common Missile Warning System). Jeśli CMWS wykryje zbliżający się do śmigłowca pocisk, przekazuje jego dane balistyczne do CIRCM. Komputer systemu CIRCM przejmuje śledzenie celu oceniając jednocześnie czy stanowi on realne zagrożenie dla śmigłowca. Jeśli zagrożenie jest realne, CIRCM powiadamia o tym załogę poprzez alarm dźwiękowy oraz wskaźnik pojawiający się na wyświetlaczach wielofunkcyjnych.

Czytaj także: US Air Force rozwijają koncepcję operacji z lotnisk wysuniętych

Na tym etapie CIRCM emituje wiązkę laserową, która „odciąga” pocisk od śmigłowca. Równolegle system uruchamia wystrzelenie termicznych nabojów zakłócających, mających stanowić dodatkowe zabezpieczenie przed nadlatującym pociskiem. CIRCM jest systemem o tzw. otwartej architekturze. W jego konstrukcji wykorzystano komercyjne podzespoły, co ułatwia jego dalsze modyfikacje i modernizacje.

Pierwsze testy systemu CIRCM

Testy polowe systemu CIRCM stanowią kulminację wieloletnich wysiłków armii Stanów Zjednoczonych. Miały one na celu wprowadzenie na wyposażenie śmigłowców kompaktowego i uniwersalnego systemu przeciwdziałania w podczerwieni. W 2009 r. armia chciała wdrożyć system AN/ALQ-212 ATIRCM (Advanced Threat Infrared Countermeasures) firmy BAE Systems. Miały go otrzymać śmigłowce UH-60, AH-64 oraz CH-47. Okazał się jednak zbyt ciężki i trudny do zainstalowania w śmigłowcach UH-60 i AH-64. Ostatecznie zakupiono jedynie ok. 100 zestawów, które zainstalowano wyłącznie w ciężkich śmigłowcach transportowych CH-47F Chinook.

Kolejnym podejściem do tematu był zakup systemu Northrop Grumman AN/AAQ-24 LAIRCM (Large Aircraft Infrared Countermeasure). Jest to system zaprojektowany głównie dla samolotów transportowych i ciężkich śmigłowców. Armia próbowała zaadaptować go dla śmigłowców UH-60, AH-64 oraz CH-47. W połowie 2017 r. system LAIRCM zainstalowano w śmigłowcach AH-64E Guardian. Tak wyposażone AH-64E wzięły udział w działaniach przeciwko ISIS w północnym Iraku.

Czytaj także: Ruszają prace nad laserem dla US Army

Ogólnie implementacja systemu LAIRCM napotkała jednakże pewne trudności szczególnie w śmigłowcach UH-60, a nawet transportowych CH-47. Armia wskazywała również na problemy z niezawodnością systemu. Wydawało się to o tyle dziwne, że system LAIRCM znalazł się na wyposażeniu śmigłowców piechoty morskiej CH-53E. System trafił także do śmigłowców „prezydenckich” VH-60N.

W 2016 r. firma Northrop Grumman dostarczyła US Army pierwszy zestaw CIRCM. W 2017 r. rozpoczęła się faza testów operacyjnych i oceny systemu (IOT&E). CIRCM testowano m.in. w laboratorium elektronicznych systemów ostrzegania znajdującym się w bazie sił powietrznych Wright Patterson AFB w Ohio, w centrum oceny skuteczności uzbrojenia kierowanego bazy sił powietrznych Eglin AFB na Florydzie oraz na poligonie rakietowym armii w White Sands w Nowym Meksyku.

Testy z pociskami wystrzeliwanymi w kierunku zainstalowanego stacjonarnie systemu CIRCM odbyły się w czerwcu i lipcu 2018 r. Faza IOT&E programu zakończyła się we wrześniu 2018 r., gdy Northrop Grumman otrzymał zielone światło do rozpoczęcia produkcji małoseryjnej systemu (LRIP). W pierwszej kolejności CIRCM ma znaleźć się na wyposażeniu śmigłowców UH-60 oraz AH-64.

 

Tags: