Badanie, które po raz pierwszy wykazało, że starzenie się układu odpornościowego przebiega w odmienny sposób u kobiet i mężczyzn, przeprowadzone zostało przez Barcelona Supercomputing Center – Centro Nacional de Supercomputación (BSC-CNS). Jego wyniki opublikowano 10 kwietnia w czasopiśmie naukowym „Nature Aging”.

Hiszpańscy naukowcy zbadali starzenie się układu odpornościowego u kobiet i mężczyzn

W trakcie badań naukowcy przeanalizowali próbki krwi pobrane od prawie 1000 osób w różnym wieku, obejmujące cały okres ich dorosłego życia. W badaniu wykorzystali również technologię umożliwiającą analizę poszczególnych komórek, zwaną sekwencjonowaniem RNA pojedynczych komórek. Łącznie przeanalizowali aktywność 20 000 genów w ponad milionie komórek krwi, co pozwoliło im określić, jak zmienia się układ odpornościowy na przestrzeni lat oraz wykryć wyraźne różnice między płciami.

W celu zarządzania, przetwarzania i analizowania tak ogromnej ilości danych, badacze wykorzystali zaawansowane metody obliczeniowe. Kluczowy okazał się tu superkomputer MareNostrum 5 ze swoją infrastrukturą obliczeniową o wysokiej wydajności.

– Do tej pory w większości badań analizowano układ odpornościowy na podstawie uśrednienia wyników wielu komórek jednocześnie, co utrudniało uchwycenie stopniowych skutków starzenia się. Dzięki analizie poszczególnych komórek i znacznie większej próbie udało nam się wykryć te wzorce i rzetelnie porównać je między płciami biologicznymi – wyjaśniła Maria Sopena-Rios, jedna ze współautorek badania cytowana w komunikacie BSC-CNS.

Układ odpornościowy kobiet zmienia się wraz z wiekiem znacznie bardziej niż u mężczyzn

Wyniki badań wskazują, że wraz z wiekiem u kobiet dochodzi do wyraźniejszych zmian w układzie odpornościowym, charakteryzujących się wzrostem liczby komórek odpornościowych o działaniu zapalnym. Odkrycie to może pomóc wyjaśnić, dlaczego choroby autoimmunologiczne (choroby, w których układ odpornościowy, zamiast chronić organizm przed szkodliwymi patogenami, atakuje własne komórki i tkanki - przykładem jest np. toczeń czy choroba Hashimoto) dotykają głównie kobiety, zwłaszcza w starszym wieku, a także dlaczego po menopauzie dochodzi do zaostrzenia niektórych schorzeń o podłożu zapalnym.

Ponadto okazało się, że zmiany związane ze starzeniem się układu odpornościowego obserwowane u mężczyzn są ogólnie mniej rozległe, jednak zaobserwowano u nich wzrost liczby niektórych komórek krwi wykazujących zmiany poprzedzające białaczkę, co może wyjaśniać, dlaczego niektóre nowotwory krwi występują częściej u starszych mężczyzn.

Czytaj więcej

Meżczyźni są bardziej „mięsożerni” niż kobiety. Tak jest od 10 tysięcy lat

Czytaj więcej

Cyfrowa zmiana w nabywaniu samochodów

Badanie hiszpańskich naukowców może pozytywnie wpłynąć na opiekę zdrowotną nad seniorami

Badanie, co podkreślają jego autorzy, kładzie podwaliny pod uwzględnienie płci biologicznej jako kluczowej zmiennej w medycynie precyzyjnej zajmującej się procesem starzenia się. Identyfikacja komórek starzejących się oraz biomarkerów specyficznych dla danej płci otwiera drogę do opracowania strategii profilaktycznych, diagnostycznych i terapeutycznych lepiej dostosowanych do potrzeb kobiet i mężczyzn. To natomiast może przyczynić się do bardziej zindywidualizowanej i sprawiedliwej opieki zdrowotnej w coraz bardziej starzejącym się społeczeństwie.

Czytaj więcej

Wykształcenie chroni przed poglądami autorytarnymi. Ale nie chodzi tylko o edukację

– Układ odpornościowy odgrywa fundamentalną rolę w całym organizmie, dlatego zaobserwowane przez nas różnice mają bardzo istotny, ogólny wpływ na cały organizm. Lepsze zrozumienie procesu starzenia się układu odpornościowego może pomóc nam zrozumieć procesy wykraczające poza krew i wpływające na wiele tkanek – zauważyła współautorka badania, Aida Ripoll-Cladellas.